MAF sensörü ne yapar?
MAF, motora giren havanın kütlesini ölçen sensördür. Genellikle hava filtresi kutusundan sonra, emiş hortumunun başında bulunur. Motor beyni bu değeri kullanarak ne kadar yakıt vereceğini hesaplar. Dizel motorlarda EGR kontrolü, turbo davranışı ve duman sınırlaması için de önemli bir veridir.
Sensör yanlış değer verirse motor yanlış karışımla çalışır. Motor beyni oksijen sensörünün bilgisiyle bir miktar düzeltme yapabilir, ama düzeltme sınırları aşılırsa belirti ortaya çıkar.
MAF arızası nasıl hissedilir?
- Çekişte düşüş, özellikle gaz açıldığında
- Yakıt tüketiminde artış
- Rölanti dalgalanması
- Gaz verince gecikme veya boğulma
- Motor çalışıp hemen stop etme
- Dizelde siyah duman ve DPF'in sık dolması
- Motor lambası
Bazı durumlarda lamba yanmaz. Sensör tamamen bozuk değilse ama değeri yavaş yavaş kaydıysa, sinyal "makul" görünüp motor gücünü azaltabilir. Pratikte bu duruma özellikle dikkat çekilir: Spesifikasyon içinde görünen bir sensör de hatalı bilgi verebilir.
Sensör neden kirlenir?
- Hava filtresi kutusunun iyi kapanmaması
- Yağlı spor hava filtreleri
- Tozlu yollar
- Geciken filtre değişimi
- Kart havalandırmadan gelen yağ buharı
- Turbo ve hat üzerindeki yağ
Sensör elemanı çok hassastır. Kirlendiğinde genellikle havayı olduğundan az ölçer. Beyin de bu nedenle yeterli yakıtı vermeyebilir.
Veri okuma: Usta neye bakar?
Gram/saniye değeri
Cihazda hava miktarı genellikle gram/saniye olarak görülür. Kaba bir kural olarak sıcak rölantide her litre motor hacmi için yaklaşık 1 g/s civarı değer anılır. Örneğin 2.0 litrelik bir motorda yaklaşık 2 g/s gibi. Bu değer motora, yüke ve çok değişir, kesin ölçü değildir.
Tek başına rölanti değeri çoğu zaman sorunu göstermez. Sorun yüksek hava akışında daha iyi görülür. Bu nedenle devir yükselirken ve yol testinde değerin nasıl değiştiğine bakılır.
Yakıt düzeltme değerleri
Benzinli motorlarda kısa ve uzun süreli yakıt düzeltme değerleri çok öğreticidir. Yaklaşık ±%10 aralığı genelde kabul edilebilir görülür. Yüksek değerler sorun alanını gösterebilir:
| Gözlem | Düşündürdüğü |
|---|---|
| Rölantide yüksek pozitif, 2.500 devirde normal | Hava kaçağı |
| Hem rölantide hem yüksek devirde pozitif | Yakıt besleme veya az ölçen MAF |
| Rölantide negatif, devirle pozitif değişim | Kirli MAF olabilir |
| Düzeltmeler normal, güç düşük | Sensör dışı sorunlar da araştırılır |
Bu kurallar yol göstericidir, kesin hüküm değildir.
En büyük karışıklık: hava kaçağı
MAF'tan sonra bir yerde kaçak varsa, motor ölçülmeyen hava alır. Bu durumda sensör sağlam olsa da "MAF arızalı" gibi bir tablo oluşabilir. Kırık hortum, gevşek kelepçe, emme manifoldu contası, karter havalandırma hortumu ve turbo hattı sık yerlerdir.
Yeni MAF almadan önce hattı duman testiyle veya uygun yöntemle kontrol etmek, en akıllıca adımlardan biridir. Rölanti dalgalanması yazımızda bu konuyu ayrıntılı anlatıyoruz.
MAF sensörü nasıl temizlenir?
Temizlik, ucuz ve bazen etkili bir adımdır. Ama doğru yapılmalıdır:
- Kontak kapalıyken soketi çıkarın.
- Sensörü üretici yöntemine uygun şekilde sökün.
- Sadece MAF sensörü için üretilmiş temizleyici kullanın.
- Teller ve elemana dokunmayın, fırça kullanmayın.
- Basınçlı hava tutmayın.
- Sensörün tamamen kurumasını bekleyin.
- Takarken contayı kontrol edin, kelepçeleri sıkın.
Karbüratör veya fren temizleyici elemana zarar verebilir. Sensör sökülmeden içine rastgele sprey sıkmak da doğru değildir. Temizlikten sonra değerleri tekrar görmek gerekir. Sonuç yoksa başka nedene bakılmalıdır.
Sensörü söküp "fişi çıkar" testi doğru mu?
Motor çalışırken soketi çıkarıp davranış değişimini izleme önerisi sık görülür. Bazı araçlarda fikir verebilir, ama modern motorlarda tek başına güvenilir bir test değildir. Motor beyni yedek değerlere geçtiğinde araç "daha iyi" hissedebilir; bu da kesin kanıt sayılmaz. Bu yöntem arıza kaydı da oluşturabilir. Bu nedenle canlı veriyle değerlendirme daha doğru sonuç verir.
Dizel araçlarda ek bakış
Dizelde hava miktarı değeri EGR ile yakından ilişkilidir. EGR açık kalırsa MAF sağlam olsa bile ölçülen temiz hava azalır. Bu durumda EGR valfi kontrol edilmelidir. Turbo kaçağı ya da tıkalı intercooler da benzer şikâyet oluşturabilir. Siyah duman ve güç kaybı olduğunda tek parçaya odaklanmamak gerekir.
Yeni sensör alırken
- Aracın motor koduna uygun parça seçin.
- Çok ucuz muadiller değer kayması yapabilir.
- Sadece elemanı mı yoksa gövdesiyle mi değişeceği araca göre değişir.
- Değişim sonrası öğrenme değerlerinin sıfırlanması gerekebilir.
- Hava filtresini ve kutu kapağını da kontrol edin.
Serviste kontrol edelim
Bu yazı genel bilgi içindir; aracınızın durumu farklı olabilir. Şikâyetiniz varsa aracınızı Kirazlı Suzan Sokak'taki servisimize getirin.
Sık sorulan sorular
MAF sensörü arızalı araç kullanılır mı?
Çoğu zaman kısa süre kullanılabilir, ama güç kaybı, siyah duman veya lamba varsa kontrol ettirmek gerekir. Uzun süreli hatalı karışım diğer parçaları yorabilir.
MAF sensörü ile MAP aynı şey mi?
Hayır. MAF hava kütlesini ölçer. [MAP sensörü](/map-sensoru-nedir-arizasi/) emme hattındaki basıncı okur. Bazı araçlarda ikisi birlikte bulunur.
MAF temizleme spreyi her zaman işe yarar mı?
Hayır. Yalnızca kirlenme kaynaklı sorunlarda fayda sağlar. Sensör arızalıysa ya da hat kaçak yapıyorsa sonuç görülmeyebilir.
Hava filtresi değişince MAF düzelir mi?
Kirli filtre sorunu büyütebilir, ama sensör kirlendiyse filtre tek başına çözmez. Sensör ve hat da kontrol edilmelidir.